Rond magneten en apparatuur leven twee vragen die precies tegenover elkaar staan. De eerste is of een magneet je spullen kapot kan maken: je telefoon, je bankpas, je laptop. De tweede is waarom er in vrijwel elk apparaat magneten zitten, van de luidspreker tot de sensor die merkt dat je koelkastdeur openstaat.
Beide vragen komen in deze categorie aan bod. Het korte antwoord op de eerste is geruststellender dan mensen verwachten, en dat komt doordat vrijwel niets meer magnetisch wordt opgeslagen.
Waar begin je? Voor het complete beeld is magneten en elektronica het vertrekpunt. Gaat het om één specifiek apparaat, kies dan hieronder direct het onderwerp.
Een magneet kan alleen data aantasten die magnetisch is opgeslagen, en dat is precies de technologie die de afgelopen decennia is verdwenen. Diskettes en cassettes hadden een lage coërciviteit en waren daardoor met een gewone magneet te verstoren; dat is de bron van de meeste verhalen die nog rondgaan.
Moderne opslag werkt anders. Een SSD, een geheugenkaart en de opslag in je telefoon bewaren data als elektrische lading in geheugencellen, en daar doet een magnetisch veld helemaal niets mee, hoe sterk hij ook is. Ook een mechanische harde schijf is inmiddels zo gemaakt dat een handmagneet er niet doorheen komt.
De magneetstrip op een pas is de bekendste uitzondering, en die werkt nog steeds volgens hetzelfde principe als een cassettebandje. De chip en de contactloze functie staan daar los van en blijven gewoon werken.
Daarnaast zijn er sensoren. Veel apparaten meten een magnetisch veld om iets te bepalen, van de kompasfunctie in je telefoon tot de deurstand van een koelkast. Zo'n meting kun je met een magneet in de war brengen, meestal tijdelijk en zonder schade, maar wel merkbaar.
Medische hulpmiddelen vormen de belangrijkste uitzondering op het geruststellende beeld. Pacemakers en ICD's kunnen door een magneet in een andere modus schakelen, en ook insulinepompen, neurostimulatoren en gehoorimplantaten reageren op een sterk veld. Fabrikanten geven hiervoor concrete minimumafstanden.
Draag je zelf een implantaat of woon je samen met iemand die er een heeft, houd sterke magneten dan uit de buurt van de borstkas. Zie zijn magneten gevaarlijk bij een pacemaker en de bredere categorie Veilig gebruik & risico.
Wil je een magneet gebruiken in de buurt van apparatuur en twijfel je? Stel je vraag gerust. Voor de meeste toepassingen is er geen probleem, maar bij implantaten, meetapparatuur en oude opslagmedia denken we graag even mee.