Explosief opgevist tijdens het magneetvissen: wat nu?
Kort antwoord:
Laat het voorwerp aan de magneet zitten, laat het rustig terug in het water zakken op de plek waar je het vond, neem afstand en bel 112. Niet losmaken, niet op de kant leggen, niet meenemen.
Waarom:
Munitie uit de Tweede Wereldoorlog kan reageren op een schok of op droging. Juist het losmaken en neerleggen levert dat risico op. De politie schakelt zo nodig de Explosieven Opruimingsdienst Defensie in.
Je voelt iets zwaars, je haalt het omhoog en er hangt een cilindrisch, verroest voorwerp aan je magneet. Op dat moment tellen de eerste dertig seconden. Deze pagina beschrijft wat je doet, wat je vooral niet doet, en waarom het advies anders luidt dan de meeste mensen verwachten.
- Hangt het aan je magneet? Laat het eraan zitten en laat het rustig terugzakken in het water, op de plek waar je het vond.
- Ligt het al op de kant? Laat het liggen. Niet oppakken, niet verplaatsen, niet alsnog in het water gooien.
- Neem afstand en houd omstanders weg van de vindplaats.
- Bel 112 en meld de locatie, de vorm en of het voorwerp nat of droog is.
Niet aanraken, niet schoonmaken, niet meenemen. Ook niet als je denkt dat het onschuldig is.
Waarom het protocol zo luidt
Munitie die tachtig jaar in het water heeft gelegen is niet onschadelijk geworden, maar wel onvoorspelbaar. De ontsteker kan zijn aangetast, en de stof erin kan gevoeliger zijn geworden voor een schok dan bij de fabricage. Losmaken, wrikken of neerleggen zijn precies de handelingen die zo'n schok geven.
Onder water is de situatie het meest stabiel: koel, afgesloten van zuurstof en zonder beweging. Dat is de reden dat terugzakken beter is dan bergen, en dat de vindplaats zelf de veiligste plek is om het te laten. Ligt het voorwerp eenmaal op de kant, dan is er ook geen weg terug: alsnog verplaatsen voegt alleen risico toe.
Bedenk ook dat de aantrekkingskracht van een sterke vismagneet zelf al een belasting is. Een voorwerp dat met kracht tegen de magneet is geslagen, heeft die klap al gehad. Dat is een reden te meer om er verder niets meer aan te doen.
Wat je niet doet
Niet meenemen naar huis, niet in de auto leggen, niet in een emmer water zetten en niet fotograferen van dichtbij om het later te laten identificeren. Elk van die handelingen brengt het voorwerp én jezelf in beweging. Ook het terugwerpen met een boog is verkeerd: dat is een schok.
Waarschuw omstanders, maar verzamel geen publiek. Zeker bij kinderen en fietsers langs een gracht is afstand het enige wat je zelf kunt regelen tot de hulpdiensten er zijn.
Twijfel je? Dan meld je het
Je hoeft niet te weten wát je hebt gevonden. Roest, aangekoekte modder en beschadiging maken een granaat, een mortiergranaat, een ontsteker of een gasfles op afstand vrijwel niet van elkaar te onderscheiden. Ook een onschuldig voorwerp kan er dreigend uitzien.
Een loos alarm is geen probleem en levert je geen boete op. In september 2025 werd in Amsterdam de EOD ingeschakeld na een magneetvisvondst waarvan gevreesd werd dat het een landmijn was; het bleek een parasolvoet. Dat is precies hoe het hoort te gaan. Andersom is de kans reëel dat het wel ergens om gaat: volgens de EOD komt ongeveer een op de vijf meldingen die zij binnenkrijgen voort uit magneetvissen.
Wapens en verdachte vondsten
Bij een vuurwapen geldt hetzelfde: laten zitten, terug laten zakken, 112 bellen. Een wapen in het water is vaak weggegooid bewijsmateriaal, en de vindplaats zelf is voor de politie informatie. Verplaats het dus niet.
Kluizen, fietsen, scooters en gereedschapskisten die er nog vers uitzien meld je ook, maar dan via 0900-8844. Die kun je wel gewoon op de kant leggen. Oud schroot en zwerfafval voer je zelf netjes af.
Waarom melden de hobby helpt
De toename van opgeviste explosieven is de directe aanleiding voor de gemeentelijke verboden die er inmiddels op veel plaatsen zijn. De landelijke cijfers laten zien dat het niet om incidenten gaat: in 2025 maakte de EOD 3.438 projectielen onschadelijk, tegen 2.455 in 2024, waarvan het merendeel niet ontplofte bommen en granaten uit de Tweede Wereldoorlog betrof. Een van de gemelde vondsten dat jaar was een Duitse vliegtuigbom die een magneetvisser in Eindhoven bovenhaalde.
Zowel ervaren magneetvissers als de EOD wijzen op hetzelfde risico van een verbod: wie illegaal vist, belt bij een vondst niet meer. Correct melden houdt de hobby zichtbaar en bespreekbaar, en dat is op termijn het sterkste argument tegen nieuwe verboden.
Goed voorbereid vissen
Vis niet alleen op plekken waar in de oorlog zwaar is gevochten, en check vooraf of het in die gemeente überhaupt is toegestaan. Neem stevige handschoenen mee, en spreek af waar je vist zodat iemand weet waar je bent.
Weet ook dat een verbod op magneetvissen los staat van dit protocol: vind je iets op een plek waar je eigenlijk niet had mogen vissen, dan bel je alsnog 112. De veiligheid weegt zwaarder dan de overtreding.
- Kenniscentrum Ontplofbare Oorlogsresten (Rijkswaterstaat) – Magneetvissen
- Defensie – EOD-jaarcijfers 2025
- Gemeente Oosterhout – Magneetvissen
De informatie op deze pagina is gebaseerd op publicaties van de Explosieven Opruimingsdienst Defensie, het Kenniscentrum Ontplofbare Oorlogsresten en gemeentelijke voorlichting. Bij twijfel over een vondst geldt altijd: niet aanraken en 112 bellen.
Laatst bijgewerkt: 17 augustus 2026