Hoe magneten een brug stiller maakten – de Coenbrug als praktijkvoorbeeld
De Coenbrug bij Zaandam zorgde jarenlang voor een doffe dreun wanneer zwaar verkeer passeerde. In berichtgeving werd dit gekoppeld aan trillingen van het bewegende deel van de brug, die bij elke passage hoorbaar konden worden als een klap of gebonk.
Rijkswaterstaat bracht daarom geluiddempende beplating aan onder de brug om de geluidsoverlast voor omwonenden te verminderen. Daarbij werden zeer sterke magneten gebruikt als extra zekering van die beplating.
Wat Rijkswaterstaat en NH Nieuws publiek meldden (geluiddempende beplating, magneten als extra zekering en de context rond kritieke aardmetalen) behandelden we als feit. Waar we technische werking uitlegden, hebben we dat bewust geformuleerd als “in vergelijkbare toepassingen” of “waarschijnlijk”, omdat de exacte technische opbouw en het exacte magneettype niet publiek zijn gespecificeerd.
Wat er publiek bekend was over de aanpak
Rijkswaterstaat meldde dat onder de Coenbrug geluiddempende beplating werd aangebracht om de geluidsoverlast van passerend wegverkeer te verminderen. In een eerder bericht over de voorbereiding werd bovendien genoemd dat er in totaal 1.200 platen zouden worden aangebracht.
Ook meldde Rijkswaterstaat dat zeer sterke magneten werden gebruikt als extra zekering van de geluidsisolerende platen. In dezelfde context werd verwezen naar leveringsproblemen rond kritieke aardmetalen, die invloed hadden op planning en levering.
In nieuwsberichtgeving werd gesproken over “duizenden magneten”. Dat was een kop/omschrijving uit de media; Rijkswaterstaat publiceerde daarbij geen aantallen magneten. In de tekst werd wel gesproken over honderden platen die met magneten werden bevestigd.
Waarom een brug kon “dreunen” bij passerend verkeer
Bij stalen bruggen kon geluid ontstaan doordat onderdelen van de constructie in trilling kwamen. Als zo’n trilling zich herhaaldelijk opbouwde door terugkerende belasting (bijvoorbeeld zwaar verkeer), kon dit hoorbaar worden als een doffe klap of nagalm. NH Nieuws koppelde de overlast expliciet aan het gebonk van de brugklep bij zwaar verkeer.
Wat geluiddempende beplating in het algemeen deed
Publiek is niet gespecificeerd hoe de beplating bij de Coenbrug exact was opgebouwd. Wel is bekend dat dit soort oplossingen in de praktijk vaak bedoeld zijn om constructietrillingen sneller te laten uitdoven. In vergelijkbare toepassingen gebeurt dat door extra massa en/of een dempende opbouw toe te voegen, waardoor resonantie minder makkelijk opbouwt en sneller afneemt.
Welke rol magneten hierbij hadden (zekerheid)
De rol van magneten was hier publiek duidelijk benoemd: Rijkswaterstaat gebruikte zeer sterke magneten als extra zekering van de geluidsisolerende platen onder de Coenbrug.
Welke rol magneten vaak ook kúnnen hebben (aannemelijke uitleg)
Naast “zekering” worden magneten in vergelijkbare technische toepassingen vaak ingezet om een plaat vlak tegen staal te trekken, zonder te boren of te lassen. Daarmee konden ze zorgen voor een stabiele, demontabele montage. Of magneten bij de Coenbrug ook zo zijn gebruikt (dus niet alleen als zekering, maar ook als primaire aandrukkracht), is niet publiek technisch toegelicht.
Waarom contact, vocht en temperatuur in de praktijk relevant konden zijn
In vergelijkbare montage- en dempingstoepassingen maakte het contact tussen plaat en staal veel uit. Vuil, roest, verf of een dunne waterfilm kon het contact en de wrijving veranderen. Dat kon ertoe leiden dat een plaat minder strak mee bewoog met de ondergrond, waardoor het effect lager kon uitvallen dan je op basis van alleen “sterke magneten” zou verwachten.
Temperatuur kon eveneens invloed hebben. Permanente magneten leverden bij hogere temperaturen doorgaans iets minder magnetische kracht, en dempende lagen (als die onderdeel waren van de beplating) konden bij kou stijver worden of bij warmte zachter. Omdat de exacte opbouw van de Coenbrug-beplating niet publiek is gemaakt, bleef dit een algemene technische kanttekening.
Wie dit vanuit magneetpraktijk wilde bekijken, kon ook verder lezen bij magneten buiten bevestigen en coatings voor magneten.
Welke grondstof waarschijnlijk werd gebruikt (aannemelijk, niet bevestigd)
Rijkswaterstaat noemde leveringsproblemen rond “kritieke aardmetalen” in relatie tot de magneten die als extra zekering werden gebruikt. Dat wees op permanente magneten waarin zeldzame aardmetalen een rol speelden. Welk type exact is toegepast werd niet publiek bevestigd, maar in dit soort toepassingen lag neodymium (NdFeB) vaak voor de hand vanwege de hoge kracht per volume.
Dit bleef dus een waarschijnlijkheid, geen hard feit. Wie meer achtergrond wilde bij magneettypes kon terecht bij soorten magneten en voor zeldzame-aardmetaal magneten bij neodymium.
Wat je uit deze praktijkcasus kon meenemen
De Coenbrug liet goed zien dat magneten in infrastructuur niet alleen een “hobby-oplossing” waren, maar ook in serieuze montage en onderhoud een rol konden spelen. Het publiek bevestigde deel was helder: magneten werden gebruikt als extra zekering bij geluiddempende beplating. De technische les die je hier voorzichtig uit kon halen was dat het uiteindelijke effect in vergelijkbare toepassingen vaak niet alleen afhing van “sterk”, maar ook van contact, montage en omstandigheden zoals vocht en temperatuur.
Constructiegeluid: geluid dat ontstond doordat een constructie (zoals staal) ging trillen, waarna die trillingen hoorbaar werden in de omgeving.
NH Nieuws – Coenbrug eindelijk stiller door duizenden magneten
Rijkswaterstaat – Wijziging planning aanbrengen geluidsisolerende beplating Coenbrug
Dit artikel is geschreven door het Technisch team van MagneetjesWinkel.nl. We vertaalden praktijkvoorbeelden naar heldere uitleg, met duidelijke scheiding tussen wat publiek bekend was en wat technisch aannemelijk was op basis van vergelijkbare toepassingen.
Laatst bijgewerkt: 21 februari 2026